Жүністегі Кәмел
(27.01.1939 ж.)

Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген қайраткері, жазушы Кәмел Жүністегі Шет ауданы Ақсу-Аюлы ауылында дүниеге келген. 1956 жылы орта мектепті бітіріп, 1960 жылы Қарағанды педагогикалық институтының тарих факультетіне оқуға түседі. 1977 жылы институтты сырттай аяқтайды.

1960 жылдары Қазақстанда «ЕСЕП», сөзбе сөз айтқанда «Елін сүйген ерлер партиясы» партиясын құрғаны үшін Сібірге жер аударылады. Партия жұмысы 1960-1962 жылдары жүргізілді. Антикеңестік мақаласы үшін жастық шағының төрт жылын түрмеде өткізді.

1966 – 1984 жылдары аудандық мектепте тарих пәнінің мұғалімі, оқу бөлімінің меңгерушісі болып істеді. 1984-1989 жылдары білім бөлімінің әдіскері. 1989-1992 жылдары аудандық музейдің директоры. 1992-2005 жылдар аралығында аудандық «Заман» газетінің редакторы болды.

Мектеп жылдарында зерттеу жұмысымен айналысып, туған өлкесінің аз танымал, бірақ құрметті адамдары туралы қызықты материалдар жинады. Шортанбайдың шығармаларын дәптеріне жазып алып, оның шығармаларын араб тілінен кириллицаға көшірді.

Белгілі жазушы Кәмел Жүністегі Сарыарқаны зерттеуге үлкен үлесін қосты. Өлкетану бойынша көптеген кітаптардың авторы, қазақ және орыс тілдеріндегі «Қарағанды. Қарағанды облысы» энциклопедиясы редакциясының алқа мүшесі. Өлкетанушы-тарихшы ретінде танымал.

Автордың жарыққа шыққан кітаптары мен шығармалары: «Дос көңілі», «Көне хикая», «Көксеу», «Көксеңгірдің тасында», «Соңғы абыз», «Ұлы пайғамбар және ұрпақтары», «Шырағдан», «Қоңыр құлжа», «Мөрші», «Арманым оттан өрілген», «Едіге», «Вожак», «Адам, қайда барасың?», «Құба белдер» трилогиясы, «Тар заман» пьесасы, «Бір ауыз сөз», Шортанбай жырау туралы «Қай заман», Хазрет Әлі туралы «Меруерт қайнар» зерттеу еңбектері және т.б.

Кәмел Жүністегі күйшілер Қыздарбектің, Әбдінің, Сембектің; Абылай ханның; Жидебай, Сеңкібай, Жарылғап, Сазанбай және т.б. батырлардың өмірі мен қызметі туралы материалдар жинап, үлкен іздестіру жұмыстарын жүргізді. Оның ізденімдерінің арқасында «Зұлмат жылдары», «Кенесары жұртында», «Тасқа тұнған құпия», «Дойбы тас», «Қыздарбек күйші», «Шортанбай жырау», «Жәкен ақын» атты бірегей деректі фильмдер түсірілді.

Өзін композитор ретінде көрсетіп, «Арқа самалы», «Аяулым», «Домбыра», «Туған жер», «Жаз келді», «Жас алаш» атты музыкалық шығармаларын жазды.

Шортанбай жырау, Диа қажы туралы, Қақпан, Төлеубек, Хасен, Жәкен ақындар және т.б. туралы республикалық, облыстық, аудандық газеттер мен журналдарда мақалалары жарияланды.

Кәмел Жүністегі дарыны мен шабыты үшін «Золотая строка» номинациясында облыс әкімінің сыйлығына ие болды, «Құрмет» құрмет орденімен, «Мәдениет қайраткері» белгісімен марапатталған, С.Сейфуллин атындағы сыйлықтың лауреаты. Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі.